همه ما در زندگی براساس اهدافی که برای خود مشخص کرده‌ایم برنامه‌ریزی‌هایی را انجام می‌دهیم. هر چند که در حال حاضر هیچ اهمیتی ندارد که می‌خواهید در چه چیزی به موفقیت دست پیدا کنید؛ تحصیل، کار و یا زندگی. زیرا رسیدن به اهداف در تمامی این موارد تا حدود زیادی مستلزم آن است که شما با روش‌های یادداشت‌برداری و البته یادگیری آشنایی داشته باشید. مطمئنا آگاهی به این روش‌ها باعث می‌شود که از تمامی روش‌هایی که تاکنون برای رسیدن به اهدافتان استفاده کرده‌اید دست بکشید. از همین‌رو در نظر داریم در این مقاله شما را با انواع روش های یادداشت برداری آشنا کنیم تا از زمان خود نهایت استفاده را ببرید. همانطور که میدانید وقت طلاست پس باید از آن به بهترین شکل ممکن بهره گرفت. حال اگر تمایل دارید نسبت به این روش‌ها آگاه شوید توصیه می‌کنیم در ادامه با ما همراه باشید.

روش‌های یادداشت‌برداری

اینکه شما بخواهید تنها با گوش دادن به نظرات و یا صحبت‌های طرف مقابل‌تان نکاتی را یادبگیرید مطمئنا نتیجه دلخواه را برای‌تان به همراه نخواهد داشت. درک یک مسئله مهم آن هم برای رسیدن به موفقیت نیازمند آن است که شما نقش فعالی را در فرآیند یادگیری ایفا نمائید. از همین‌رو متخصصان به این نتیجه رسیده‌اند که اگر می‌خواهید از نقش منفعل بودن خارج شده و یاددگیری را به صورت اصولی پیش ببرید، حتما به سراغ روش‌های یادداشت‌برداری بروید. اما این روش‌ها کدام‌اند؟

* یادداشت‌برداری به روش کُرنِل

یکی از انواع روش‌های یادداشت‌برداری که البته جزء معروف‌ترین نوع آن‌ها به حساب می‌آید در سال 1950 و توسط والتر پاوک در دانشگاه کرنل به جهان معرفی شد. این روش باعث می‌شود تا افراد مطالب آموزشی را به شکلی کاملا اصولی، یادداشت‌برداری، تحلیل، جمع‌بندی و البته بازنگر نمایند. به همین دلیل از آن به عنوان یکی از کارآمدترین روش‌ های یادداشت برداری یاد می‌شود. اما این روش چگونه می‌تواند موثر باشد؟

Untitled 1 8 - انواع روش‌های یادداشت‌ برداری را بشناسید + مثال های تصویری

یادداشت برداری کرنل

در ابتدا باید از یک برگه بزرگ استفاده کنید و آن را به سه قسمت؛ نکات مهم، کلمات کلیدی و پرسش‌ها و خلاصه دسته‌بندی نمائید.

در طول مدتی که طرف مقابل‌تان صحبت می‌کند باید نکات مهم را در ستون «نکات مهم» بنویسید. دقت داشته باشید که این ستون مهم‌ترین نکات صحبت را به خود اختصاص می‌دهد. پس از اضافه‌نویسی خودداری کنید و تا حد امکان نماد‌ها و علائم اختصاری را بکار گیرید.

پس از آن نوبت به کلمات کلیدی و پرسش‌ها می‌رسد. این مرحله زمانی کارآمد خواهد بود که می‌خواهید مرور نمائید.

برای خلاصه‌نویسی نیز می‌توانید از نکات مهمی که یادداشت کرده‌اید استفاده کنید.

در ادامه یک جمع‌بندی کلی در حدود 7 جمله انجام داده و از این طریق نکات اصلی را اولویت‌بندی نمائید.

دقت داشته باشید کرنل یکی از روش‌های یادداشت‌برداری است نه تنها کمک می‌کند نسبت به نکات مهم درس واقف شوید و آن‌ها را راحت‌تر از هر زمان دیگری به خاطر بسپارید، بلکه باعث می‌شود برای یادگیری آنان اشتیاق بیشتری داشته باشید. به عبارت ساده‌تر؛ اغلب این روش برای آن دسته از افرادی مناسب است که علاقه‌ای به حفظ کردن خط به خط اطلاعات ندارند. از همین‌رو اگر می‌خواهید به صورت کاملا عمقی مفاهیمی را بیاموزید و آن را در ذهنتان جای دهید به سراغ یادداشت برداری کرنل بروید.

* یادداشت‌برداری طبقه‌بندی رئوس مطالب

این نوع از روش‌های یادداشت‌برداری یکی از متداول‌ترین تکنیک‌هایی‌ست که افراد برای یادگیری مفاهیم و مطالب خصوصا در کشورهای غربی مورد استفاده قرار می‌دهند.

یادداشت‌برداری به روش طبقه‌بندی رئوس مطالب که به عنوان یکی از سازمان‌یافته‌ترین روش‌های یادداشت‌برداری یاد می‌شود قدمتی صدساله دارد که به واسطه طبقه‌بندی دقیق، منظم و براساس اهمیت طرفداران زیادی را به سمت خود جذب کرده است. هر چند استفاده از این روش در زبان فارسی می‌تواند ناکارآمد باشد اما آشنایی با آن خالی از لطف نیست.

2 8 2 - انواع روش‌های یادداشت‌ برداری را بشناسید + مثال های تصویری

یادداشت‌برداری طبقه‌بندی رئوس مطالب

در این روش شما باید نکات اصلی صحبت‌های طرف مقابل‌تان را با اعداذ رومی مشخص نمائید. سپس نکات فرعی را زیر هر کدام از اعداد رومی یادداشت کرده و با حروف بزرگ انگلیسی طبقه‌بندی کنید. پس از آن به سراغ استفاده از اعداد هندی-عربی رفته و نکات فرعی را به آن‌ها اختصاص دهید. این روش همچنان ادامه دارد تا نکات فرعی شما به اتمام برسد. البته هر طبقه‌بندی داخل پرانتز قرار می‌گیرد و در میان فضاهای خالی قابل مشاهده است تا اگر بعدها نکات جدیدی به خاطر آوردید آن‌ها را جایگزین نمائید. حال اگر می‌خواهید از روش طبقه‌بندی رئوس مطالب در زبان فارسی استفاده کنید، بهره‌گیری از نمودار درختی بهترین گزینه برای شما به حساب می‌آید.

*یادداشت‌برداری جدول‌بندی

یکی دیگر از انواع روش‌های یادداشت‌برداری که از آن تحت عنوان جدول‌بندی یاد می‌شود. جزء قدیمی‌ترین روش‌های یادداشت‌برداری است که به سازماندهی اطلاعات کمک شایانی می‌کند. درواقع این روش باعث می‌شود تا از تکرار اطلاعات و زیاده‌نویسی جلوگیری نمائید. هرچند در زمان استفاده از این روش به آماده‌سازی بیشتری نسبت به سایر روش‌های یادداشت برداری موجود نیاز است. اگر خواهان بهره‌گیری از روش جدول‌بندی هستید باید طبق اصول زیر عمل کنید؛

200925130246613 - انواع روش‌های یادداشت‌ برداری را بشناسید + مثال های تصویری

یادداشت‌برداری جدول‌بندی

در ابتدا باید چند ستون را برای خود درنظر گیرید. تعداد ستون‌ها ارتباط مستقیمی با موضوع یادداشت برداری شما دارد. سپس برای هر ستون عنوانی مناسب را انتخاب نمائید. حال برگه شما آماده‌ست تا در طول صحبت طرف مقابل‌تان نکات مهم مرتبط با هر ستون را به صورت کاملا خلاصه‌وار و تنها با استفاده از کلمات کلیدی داخل آن یادداشت نمائید. با توجه به این نکات می‌توان دریافت که بهره‌گیری از روش یادداشت‌برداری جدول‌بندی باعث می‌شود نه تنها از مطالب گوینده عقب نیوفتید بلکه در بین صحبت‌های وی علاوه‌بر یادداشت‌برداری با او ارتباط برقرار کرده و در رابطه با موضوع مورد بحث به گفت‌وگو بپردازید. همچنین این روش کمک می‌کند تا در زمان مرور اطلاعات به سرعت آن‌ها به یادآورده و جمع‌بندی نمائید.

البته باید بدانید بهره‌گیری از روش یادداشت‌برداری جدول‌بندی خالی از ایراد نیست. درواقع شما باید قبل از شروع صحبت‌های گوینده، جدول را آماده کرده و عناوین هر ستون را نیز مشخص کنید.

این مسئله درحالی‌ست تا زمانی که ندانید گوینده می‌خواهد در رابطه با چه موضوعی صحبت کند غیرممکن است. همچنین این امکان وجود دارد در حین گوش دادن به صحبت‌ها، متوجه شوید هیچ‌کدام از ستون‌هایی که آماده کرده‌اید با موضوع مورد بحث مربوط نیست. از این رو، توصیه می‌شود همیشه یک برگ کاغذ سفید، کنار دست‌تان داشته باشید تا بتوانید اطلاعاتی را که برای‌شان هیچ ستون مشخصی ندارید، در جایی دیگر یادداشت کنید.

* یادداشت‌برداری به روش ترسیم نقشه‌ی ذهن

مطمئنا شما نیز افرادی را ملاقات کرده‌اید که حافظه دیداری و بصری بسیار خوبی دارند و از این طریق می‌توانند مطالب بسیار زیادی را به خاطر سپرده و به یاد آورند. حال یکی از روش‌های یادداشت‌برداری از همین مسئله الهام گرفته و تحت عنوان ترسیم نقشه‌ی ذهنی به دنیا معرفی شده است.

این روش از یادداشت برداری با ترسیم نقشه‌ی ذهنی به ارتباط میان نکات مختلفی که از یک مفهوم مرکزی منشعب شده‌اند به شکل تصویری می‌پردازد. قدمت این روش به قرن‌ها قبل چیزی حدود قرن سوم میلاد برمیگردد که تصویرسازی یکی از مهم‌ترین موضوعات مورد بحث آن زمان بود.

3 7 - انواع روش‌های یادداشت‌ برداری را بشناسید + مثال های تصویری

یادداشت‌برداری به روش ترسیم نقشه‌ی ذهنی

یادداشت‌برداری به روش ترسیم نقشه‌ی ذهنی شباهت بسیار زیادی به مغز انسان دارد. زیرا در این روش شما به جای اینکه بالای صفحه را برای نوشتن انتخاب کنید تمامی نکات کلیدی که آموخته‌اید را در یک حباب در وسط صفحه می‌نویسید. تا حد امکان تلاش کنید عبارت کلیدی را که داخل حباب یادداشت می‌کنید بیشتر یک یا دو کلمه نباشد. جای نکات فرعی در انتهای خطوط منحنی‌ست که از حباب مرکزی منشعب شده است. هرچه نکات فرعی انتخابی شما جزئی‌تر باشد ضخامت خطوط منحنی منشعب شده نیز کم‌تر می‌شود. درصورت امکان، از خودکارهای رنگی یا تصاویر مرتبط استفاده کنید تا برگه‌ی یادداشت‌تان جذاب‌تر شود. به عبارت دیگر، نقشه‌ی ذهنی برای یادداشت‌برداری از منابع با حجم اطلاعاتی زیاد، مناسب نیست.

وقتی به روش ترسیم نقشه‌ی ذهنی یادداشت می‌نویسید، بهتر است منبع اصلی یادداشت‌های‌تان‌ را در دسترس داشته باشید تا بتوانید برای مطالعه‌ی بیشتر و کامل‌تر نکات به منبع اصلی رجوع کنید.

کلام آخر

در این مقاله با انواع روش‌های یادداشت‌برداری آشنا شدید. حال می‌دانید کدام یک از روش‌های موجود می‌تواند نیاز شما را در یادداشت‌برداری برطرف نماید و یا اینکه کدام روش نتیجه بهتری را برای یادگیری شما به همراه خواهد داشت. شما هم‌اکنون می‌دانید که یادداشت‌برداری به روش ترسیم نقشه‌ی ذهنی، نکات مهم درس به شکلی منظم و منطقی طبقه‌بندی می‌شوند. در طبقه‌بندی رئوس مطالب، اطلاعات به شکل خطی سازماندهی می‌شوند. یا اگر توضیحات شفاهی ارائه شده در یک گفت‌وگو را به روش تحت‌اللفظی یا جدول‌بندی یادداشت کرده‌اید، می‌توانید یادداشت‌های‌تان را در مرحله‌ی بعد به نقشه‌ی ذهنی تبدیل کنید. تمامی این‌ها به شما می‌گوید که همواره راه برای رسیدن به اهداف و نتیجه دلخواه وجود دارد تنها نیاز است که آنها را شناخته و با ویژگی‌های خود تطبیق دهید.